เกม Catan game หรือนักบุกเบิกแห่งคาทาน เป็นบอร์ดเกม (board game) แนววางแผน บริหารทรัพยากรสุดแสนจะคลาสสิก ที่ได้รับความนิยมมาตั้งแต่ปี 1995 เคยใช้ชื่อว่า The Settlers of Catan เกมนี้ยังมีเวอร์ชันภาษาไทยให้ผู้เล่นไทยได้เล่นกันอีกด้วย ในเกม Catan ผู้เล่นจะต้องพัฒนาอาณาเขต แย่งชิงความเป็นใหญ่บนเกาะคาทาน รวมไปถึงการต่อรอง เจรจาระหว่างผู้เล่น จึงทำให้เกมนี้เหมาะสำหรับผู้เล่นใหม่และผู้เล่นที่ต้องการความท้าทายที่กำลังดี
อ้างอิง: Wargamer – “How to play Catan: board game rules, setup, and strategy”
ทำความรู้จักกับเกมคาทาน Catan game
เกม Catan เป็นเกมที่เหมาะกับกลุ่มผู้เล่นจำนวน 3-6 คน ใช้เวลาในการเล่นประมาณ 60 นาที ผู้เล่นจะรับบทบทเป็นผู้บุกเบิกบนเกาะที่มีชื่อว่าคาทาน เป้าหมายหลักของเกมนี้คือผู้เล่นจะต้องพัฒนาอาณาเขตของตนเอง สะสมทรัพยากร สร้างสิ่งปลูกสร้างต่างๆ บ้าน เมือง และถนนให้เติบโตมากที่สุด ผู้เล่นที่ได้ 10 คะแนนได้ก่อนถือเป็นผู้ชนะ
ผู้เล่นจะต้องวางแผนบริหารทรัพยากรของตัวเองที่มีอย่างชาญฉลาด และยังต้องต่อรอง เจรจา กับผู้เล่นคนอื่นเพื่อให้ได้ทรัพยากรที่ต้องการ การตัดสินใจบางอย่างอาจจะส่งผลต่อความได้เปรียบหรือเสียเปรียบ ทำให้เกม Catan เป็นเกมที่ทั้งเรียบง่ายและท้าทายในเวลาเดียวกัน
ก่อนเริ่มเกมคาทาน (Catan)
ขั้นตอนการเตรียมเกม Catan game เริ่มจากการสุ่มวางแผ่นหกเหลี่ยมทรัพยากร ได้แก่ ไม้ อิฐ แกะ ข้าว หิน และทะเลทราย ล้อมรอบด้วยด้วยแผ่นน้ำ ซึ่งบางตำแหน่งจะเป็นท่าเรือ ที่ใช้สำหรับแลกทรัพยากรในอัตราพิเศษ
จากนั้นสุ่มวาง ชิ้นตัวเลข บนแผ่นดินทุกแผ่น ยกเว้นทะเลทราย โดยตัวเลข สีแดงห้ามวางติดกัน จากนั้นวาง โจร ไว้บนแผ่นทะเลทราย ซึ่งจะทำหน้าที่ขัดขวางการผลิตทรัพยากรและสร้างจังหวะพลิกเกม
เมื่อทุกคนวางบ้านหลังแรกแล้ว ผู้เล่นคนสุดท้ายจะเป็นคนเริ่มวางบ้านหลังที่สอง ผู้เล่นไม่สามารถวางบ้านติดกันได้ แม้จะเป็นของตัวเองก็ตาม ทันทีที่ทุกคนวางบ้านหลังที่สองเสร็จ จะได้รับ ไพ่ทรัพยากรเริ่มต้น จากพื้นที่รอบบ้านหลังที่สอง อย่างละ 1 ใบ เพื่อใช้เป็นทุนตั้งตัวก่อนเริ่มเกมจริง
สุดท้ายจัด ไพ่ทรัพยากร 5 กอง กองละ 19 ใบ และกองไพ่ Development Card จำนวน 25 ใบ สำหรับสุ่มในระหว่างเกม
วิธีเล่น Catan แบบเข้าใจง่าย (How to play Catan)
เริ่มเกม Catan ด้วยผู้เล่นคนแรกทอยลูกเต๋า 2 ลูก ช่องที่มีเลขตรงกับผลทอยจะผลิตทรัพยากร 1 ใบให้กับบ้าน 2 ใบให้กับเมือง แต่ถ้ามีโจรอยู่ ช่องนั้นจะไม่ผลิตจนกว่าโจรจะย้ายออก หากทอยได้เลข 7 ผู้เล่นที่มีไพ่เกิน 7 ใบต้องทิ้งครึ่งหนึ่ง และผู้เล่นสามารถย้ายโจรไปช่องใดก็ได้ พร้อมขโมยไพ่จากผู้เล่นในพื้นที่นั้น 1 ใบ
ผู้เล่นสามารถแลกทรัพยากรกับผู้เล่นอื่น หรือแลกกับธนาคารได้ในอัตรา 4:1 และถ้าบ้านหรือเมืองติดท่าเรือจะลดเหลือ 3:1 หรือ 2:1
ผู้เล่นสามารถใช้ทรัพยากรสร้างถนน บ้าน และเมือง เพื่อขยายอาณาเขตและเพิ่มการผลิต หรือใช้ทรัพยากรเพื่อซื้อไพ่ Development ได้ในแต่ละตา
อ้างอิง: Bradley Mahoney
การนับแต้ม (Scoring for Catan)
การนับแต้มใน Catan จากบ้านแต่ละหลังจะมีค่า 1 แต้ม และเมืองจะมีค่า 2 แต้ม นอกจากนี้ยังมีแต้มพิเศษที่สามารถตัดสินผลแพ้ชนะได้ โดยผู้เล่นสามารถทำแต้มพิเศษได้ 2 แบบ
- ผู้เล่นที่มีถนนยาวที่สุดในเกม อย่างน้อย 5 เส้นขึ้นไป จะได้รับ +2 แต้ม
- ผู้เล่นที่มีกองทัพใหญ่ไพ่อัศวินมากที่สุด อย่างน้อย 3 ใบ จะได้รับ +2 แต้ม
กติกานี้ทำให้เกม Catan มีการแข่งขันเข้มข้นขึ้น เพราะผู้เล่นต้องคอยชิงตำแหน่งสำคัญในแต่ละช่วงของเกม ไม่ใช่เพียงแค่สร้างหมู่บ้านและเมืองเท่านั้น
ไพ่พัฒนา (Cards for Development )
ไพ่พัฒนาหรือ Development Card ในเกม Catan game จะประกอบไปด้วยไพ่พิเศษ เช่น
- ไพ่อัศวิน Knight ผู้เล่นสามารถใช้ย้ายโจรไปที่ใดก็ได้
- ไพ่ Victory Point ผู้เล่นจะได้ 1 แต้มทันที
- ไพ่สร้างถนน ผู้เล่นสามารถใช้สร้างถนนฟรี 2 เส้น
- ไพ่ Year of Plenty ผู้เล่นสามารถเลือกรับไพ่ทรัพยากรแบบไหนก็ได้ 2 ใบ
- ไพ่ Monopoly ผู้เล่นสามารถเลือกทรัพยากร 1 ชนิด และผู้เล่นคนอื่นต้องมอบไพ่ชนิดนั้นทั้งหมดให้กับผู้เล่นที่ใช้
ผู้เล่นสามารถใช้ไพ่ Development ในเทิร์นต่อไปจากที่ซื้อ ผู้เล่นจะต้องใช้ไพ่แกะ ข้าว และหิน อย่างละ 1 ใบในการซื้อการสุ่มไพ่หนึ่งครั้ง
อ้างอิง: Bradley Mahoney
เคล็ดลับการเล่น Catan
ถึงผู้เล่นหลายคนจะคิดว่าดวงดีสำคัญที่สุดในการชนะเกมคาทาน Catan แต่การวางแผนกลยุทธ์ที่ดีจะช่วยให้ผู้เล่นสามารถเอาชนะได้เช่นกัน ไม่ว่าจะเป็นการเลือกทำเลในการสร้างบ้านตอนเริ่มเกม เช่น จุดที่มีทรัพยากรหลากหลาย พยายามเก็บไพ่ทรัพยากรในมือให้ครบทุกชนิด ผู้เล่นควรขยายถนนไปเติมจุดที่ขาดไป
หรือจะเป็นการสร้างบ้านที่ท่าเรือ เพื่อใช้สิทธิแลกทรัพยากรได้คุ้มมากขึ้น หรือเลือกใช้ไพ่พัฒนาให้ถูกเวลา เช่น ใช้ไพ่ Knight เพื่อช่วยกันโจร หรือพยายามที่จะครอบครองแต้มพิเศษ เช่น สะสมถนนที่ยาวที่สุด การวางกลยุทธ์ที่ดีจะช่วยให้ผู้เล่นวางแผนรองรับสถานการณ์ต่าง ๆ
จุดเด่นของเกม Catan
จุดเด่นของเกม Catan คือรูปแบบเกมการบริหารวางแผนทรัพยากรที่เข้าใจง่าย กระดานแบบสุ่มทำให้แต่ละเกมไม่ซ้ำกัน ผู้เล่นต้องปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ตามทรัพยากรในเกมนั้น และการต่อรองระหว่างผู้เล่นทำให้บรรยากาศสนุก ทำให้ผู้เล่นแต่ละคนมีปฏิสัมพันธ์กันทั้งเกม จุดเด่นเหล่านี้ทำให้ Catan เป็นเกมที่ผู้เล่นใหม่และผู้เล่นที่มีประสบการณ์สามารถสนุกไปด้วยกันได้
Catan Universe คืออะไร
Catan Universe เป็นแอป/แพลตฟอร์มที่จำลองประสบการณ์เล่น Catan แบบดั้งเดิม มาอยู่ในรูปแบบดิจิทัล ทั้งการทอยลูกเต๋า เก็บทรัพยากร สร้างถนน หมู่บ้าน เมือง และการแลกเปลี่ยนทรัพยากรกับผู้เล่นอื่น จุดเด่นคือไม่ต้องจัดกระดานเอง ระบบจัดให้ทุกอย่างเสร็จ ตั้งแต่สุ่มแผ่นดินจนถึงนับคะแนน
ใน Catan Universe คุณสามารถเล่นได้ทั้งโหมดเล่นคนเดียวกับบอท และโหมดออนไลน์กับผู้เล่นคนจริง การมีระบบจับคู่กับผู้เล่นทั่วโลกช่วยให้ไม่ต้องรอเพื่อนพร้อมครบกลุ่มเหมือนตอนเล่นกระดาน ทำให้ “อยากเล่นเมื่อไร ก็เข้าไปกดเริ่มเกมได้ทันที”
แพลตฟอร์มที่รองรับ Catan Universe
Catan Universe รองรับหลายอุปกรณ์ ทำให้เล่นต่อเนื่องได้ค่อนข้างสะดวก เช่น
- มือถือและแท็บเล็ต (ทั้ง iOS และ Android)
- คอมพิวเตอร์ผ่าน Steam หรือเบราว์เซอร์ (แล้วแต่เวอร์ชันที่เลือกใช้)
ข้อดีของการมีหลายแพลตฟอร์มคือ คุณอาจเริ่มเล่นบนคอมที่บ้าน แล้วไปเล่นต่อบนมือถือระหว่างเดินทางได้ แต่การซิงก์บัญชีและข้อมูลอาจมีเงื่อนไขเล็กน้อย ควรล็อกอินด้วยบัญชีเดียวกันเสมอเพื่อไม่ให้ข้อมูลเกมแยกกัน
สรุป
โดยรวมแล้ว Catan เป็นเกมที่ดูง่ายเหมาะกับคนไทยแต่มีอะไรมากกว่าที่คิด ทั้งลุ้นเต๋า ต่อรองกับเพื่อน และหาจังหวะขยายพื้นที่อยู่ตลอด ถึงจะต้องใช้ดวงปนบ้าง แต่จังหวะวางแผนเล็ก ๆ ทำให้เกมพลิกได้เสมอ กระดานที่ต้องสุ่มใหม่ทุกครั้งที่เล่น จึงเหมาะสำหรับผู้เล่นมือใหม่และมือโปรที่อยากได้เกมวางแผนสนุก ๆ เล่นเพลินทุกตา
เกม Catan หรือนักบุกเบิกแห่งคาทาน เป็นบอร์ดเกมแนววางแผนและบริหารทรัพยากรสุดแสนจะคลาสสิก ที่ได้รับความนิยมมาตั้งแต่ปี 1995 และเคยใช้ชื่อว่า The Settlers of Catan เกมนี้ยังมีเวอร์ชันภาษาไทยให้ผู้เล่นไทยได้เล่นกันอีกด้วย ในเกม Catan ผู้เล่นจะต้องพัฒนาอาณาเขตและแย่งชิงความเป็นใหญ่บนเกาะคาทาน รวมไปถึงการต่อรอง และเจรจาระหว่างผู้เล่น จึงทำให้เกมนี้เหมาะสำหรับผู้เล่นใหม่และผู้เล่นที่ต้องการความท้าทายที่กำลังดี
Source: Wargamer – “How to play Catan: board game rules, setup, and strategy”
ทำความรู้จักกับเกมคาทาน Catan
เกม Catan เป็นเกมที่เหมาะกับกลุ่มผู้เล่นจำนวน 3-6 คน ใช้เวลาในการเล่นประมาณ 60 นาที ผู้เล่นจะรับบทบทเป็นผู้บุกเบิกบนเกาะที่มีชื่อว่าคาทาน เป้าหมายหลักของเกมนี้คือผู้เล่นจะต้องพัฒนาอาณาเขตของตนเอง สะสมทรัพยากรและสร้างสิ่งปลูกสร้างต่างๆ บ้าน เมือง และถนนให้เติบโตมากที่สุด และผู้เล่นที่ได้ 10 คะแนนได้ก่อนถือเป็นผู้ชนะ
ผู้เล่นจะต้องวางแผนบริหารทรัพยากรของตัวเองที่มีอย่างชาญฉลาด และยังต้องต่อรอง เจรจา กับผู้เล่นคนอื่นเพื่อให้ได้ทรัพยากรที่ต้องการ การตัดสินใจบางอย่างอาจจะส่งผลต่อความได้เปรียบหรือเสียเปรียบ ทำให้เกม Catan เป็นเกมที่ทั้งเรียบง่ายและท้าทายในเวลาเดียวกัน
ก่อนเริ่มเกมคาทาน (Catan)
ขั้นตอนการเตรียมเกม Catan เริ่มจากการสุ่มวางแผ่นหกเหลี่ยมทรัพยากร ได้แก่ ไม้ อิฐ แกะ ข้าว หิน และทะเลทราย ล้อมรอบด้วยด้วยแผ่นน้ำ ซึ่งบางตำแหน่งจะเป็นท่าเรือ ที่ใช้สำหรับแลกทรัพยากรในอัตราพิเศษ
จากนั้นสุ่มวาง ชิ้นตัวเลข บนแผ่นดินทุกแผ่น ยกเว้นทะเลทราย โดยตัวเลข สีแดงห้ามวางติดกัน จากนั้นวาง โจร ไว้บนแผ่นทะเลทราย ซึ่งจะทำหน้าที่ขัดขวางการผลิตทรัพยากรและสร้างจังหวะพลิกเกม
เมื่อทุกคนวางบ้านหลังแรกแล้ว ผู้เล่นคนสุดท้ายจะเป็นคนเริ่มวางบ้านหลังที่สอง ผู้เล่นไม่สามารถวางบ้านติดกันได้ แม้จะเป็นของตัวเองก็ตาม ทันทีที่ทุกคนวางบ้านหลังที่สองเสร็จ จะได้รับ ไพ่ทรัพยากรเริ่มต้น จากพื้นที่รอบบ้านหลังที่สอง อย่างละ 1 ใบ เพื่อใช้เป็นทุนตั้งตัวก่อนเริ่มเกมจริง
สุดท้ายจัด ไพ่ทรัพยากร 5 กอง กองละ 19 ใบ และกองไพ่ Development Card จำนวน 25 ใบ สำหรับสุ่มในระหว่างเกม
วิธีเล่น Catan แบบเข้าใจง่าย
เริ่มเกม Catan ด้วยผู้เล่นคนแรกทอยลูกเต๋า 2 ลูก ช่องที่มีเลขตรงกับผลทอยจะผลิตทรัพยากร 1 ใบให้กับบ้าน 2 ใบให้กับเมือง แต่ถ้ามีโจรอยู่ ช่องนั้นจะไม่ผลิตจนกว่าโจรจะย้ายออก หากทอยได้เลข 7 ผู้เล่นที่มีไพ่เกิน 7 ใบต้องทิ้งครึ่งหนึ่ง และผู้เล่นสามารถย้ายโจรไปช่องใดก็ได้ พร้อมขโมยไพ่จากผู้เล่นในพื้นที่นั้น 1 ใบ
ผู้เล่นสามารถแลกทรัพยากรกับผู้เล่นอื่น หรือแลกกับธนาคารได้ในอัตรา 4:1 และถ้าบ้านหรือเมืองติดท่าเรือจะลดเหลือ 3:1 หรือ 2:1
ผู้เล่นสามารถใช้ทรัพยากรสร้างถนน บ้าน และเมือง เพื่อขยายอาณาเขตและเพิ่มการผลิต หรือใช้ทรัพยากรเพื่อซื้อไพ่ Development ได้ในแต่ละตา
Source: Bradley Mahoney – “How to play: Settlers of Catan”
การนับแต้ม
การนับแต้มใน Catan จากบ้านแต่ละหลังจะมีค่า 1 แต้ม และเมืองจะมีค่า 2 แต้ม นอกจากนี้ยังมีแต้มพิเศษที่สามารถตัดสินผลแพ้ชนะได้ โดยผู้เล่นสามารถทำแต้มพิเศษได้ 2 แบบ
- ผู้เล่นที่มีถนนยาวที่สุดในเกม อย่างน้อย 5 เส้นขึ้นไป จะได้รับ +2 แต้ม
- ผู้เล่นที่มีกองทัพใหญ่ไพ่อัศวินมากที่สุด อย่างน้อย 3 ใบ จะได้รับ +2 แต้ม
กติกานี้ทำให้เกม Catan มีการแข่งขันเข้มข้นขึ้น เพราะผู้เล่นต้องคอยชิงตำแหน่งสำคัญในแต่ละช่วงของเกม ไม่ใช่เพียงแค่สร้างหมู่บ้านและเมืองเท่านั้น
ไพ่พัฒนา (Development Cards)
ไพ่พัฒนาหรือ Development Card ในเกม Catan จะประกอบไปด้วยไพ่พิเศษ เช่น
- ไพ่อัศวิน Knight ผู้เล่นสามารถใช้ย้ายโจรไปที่ใดก็ได้
- ไพ่ Victory Point ผู้เล่นจะได้ 1 แต้มทันที
- ไพ่สร้างถนน ผู้เล่นสามารถใช้สร้างถนนฟรี 2 เส้น
- ไพ่ Year of Plenty ผู้เล่นสามารถเลือกรับไพ่ทรัพยากรแบบไหนก็ได้ 2 ใบ
- ไพ่ Monopoly ผู้เล่นสามารถเลือกทรัพยากร 1 ชนิด และผู้เล่นคนอื่นต้องมอบไพ่ชนิดนั้นทั้งหมดให้กับผู้เล่นที่ใช้
ผู้เล่นสามารถใช้ไพ่ Development ในเทิร์นต่อไปจากที่ซื้อ ผู้เล่นจะต้องใช้ไพ่แกะ ข้าว และหิน อย่างละ 1 ใบในการซื้อการสุ่มไพ่หนึ่งครั้ง
เคล็ดลับการเล่น Catan
ถึงผู้เล่นหลายคนจะคิดว่าดวงดีสำคัญที่สุดในการชนะเกมคาทาน Catan แต่การวางแผนกลยุทธ์ที่ดีจะช่วยให้ผู้เล่นสามารถเอาชนะได้เช่นกัน ไม่ว่าจะเป็นการเลือกทำเลในการสร้างบ้านตอนเริ่มเกม เช่น จุดที่มีทรัพยากรหลากหลาย พยายามเก็บไพ่ทรัพยากรในมือให้ครบทุกชนิด ผู้เล่นควรขยายถนนไปเติมจุดที่ขาดไป
หรือจะเป็นการสร้างบ้านที่ท่าเรือ เพื่อใช้สิทธิแลกทรัพยากรได้คุ้มมากขึ้น หรือเลือกใช้ไพ่พัฒนาให้ถูกเวลา เช่น ใช้ไพ่ Knight เพื่อช่วยกันโจร หรือพยายามที่จะครอบครองแต้มพิเศษ เช่น สะสมถนนที่ยาวที่สุด การวางกลยุทธ์ที่ดีจะช่วยให้ผู้เล่นวางแผนรองรับสถานการณ์ต่าง ๆ
จุดเด่นของเกม Catan
จุดเด่นของเกม Catan คือรูปแบบเกมการบริหารวางแผนทรัพยากรที่เข้าใจง่าย กระดานแบบสุ่มทำให้แต่ละเกมไม่ซ้ำกัน ผู้เล่นต้องปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ตามทรัพยากรในเกมนั้น และการต่อรองระหว่างผู้เล่นทำให้บรรยากาศสนุก ทำให้ผู้เล่นแต่ละคนมีปฏิสัมพันธ์กันทั้งเกม จุดเด่นเหล่านี้ทำให้ Catan เป็นเกมที่ผู้เล่นใหม่และผู้เล่นที่มีประสบการณ์สามารถสนุกไปด้วยกันได้
สรุป
โดยรวมแล้ว Catan เป็นเกมที่ดูง่ายแต่มีอะไรมากกว่าที่คิด ทั้งลุ้นเต๋า ต่อรองกับเพื่อน และหาจังหวะขยายพื้นที่อยู่ตลอด ถึงจะต้องใช้ดวงปนบ้าง แต่จังหวะวางแผนเล็ก ๆ ทำให้เกมพลิกได้เสมอ กระดานที่ต้องสุ่มใหม่ทุกครั้งที่เล่น จึงเหมาะสำหรับผู้เล่นมือใหม่และมือโปรที่อยากได้เกมวางแผนสนุก ๆ เล่นเพลินทุกตา
